Dubbele verdediging
Voor veel boeren in ten zuiden van de Sahara in Afrika is de parasite plant Striga, of vrij vertaald uit het Engels, heksenkruid, een ramp. Striga doet wat een parasiet doet, het tapt water en voedingstoffen af van de gastheerplant. Iets wat in de landbouw in grote verliezen resulteert. Soms gaat de hele oogst eraan. Nu hebben Keniaanse onderzoekers samen met onderzoekers uit de US, Duitsland en Australië ontdekt dat Striga resistente planten twee strategieën toepassen.
Maar eerst even de rede wat Striga tot zo’n ramzalig parasiet maakt. Dit komt namelijk doordat een enkele Striga plant wel 50000 zaden produceert. Deze zaden blijven inactief totdat een ze een gunstige gastheerplant waarnemen. Zelfs als het betekent dat ze tientallen jaren moeten wachten. Iets wat de plant de bijnaam heksenkruid opleverde. Nu zijn er gelukkig ook planten die resistent zijn tegen Striga.
Striga resistente planten zetten alles in het werk zetten om Striga buiten de deur te houden
De onderzoekers bestudeerde vijf van deze resistente gierst planten. Hierbij zagen ze dat de planten twee strategieën toepassen. De eerste is het opwerpen van een mechanische barrière. De celwanden van deze planten zijn extra stevig. De tweede strategie is het gecontroleerd laten sterven van cellen daar waar de parasiet in contact komt met de gastheerplant.
Vervolgens bestudeerde de onderzoekers wat het effect is van een Striga infectie op de genregulatie van een resistente plant. Dit liet zien dat de meeste planten zowel de mechanische verdediging als de celdood verdediging inschakelen. Al verschilde de sterkte van elk van deze verdedigingsmechanisme tussen de verschillende planten.
Striga resistente planten zetten alles in het werk zetten om Striga buiten de deur te houden. Dit werk laat zien welke strategieën resistente planten toepassen, en nog belangrijker, welke genen hiervoor nodig zijn. Met deze kennis kunnen veredelaars ook andere nog niet resistente gierst planten Striga resistent maken. Om zo een goede oogst te verkrijgen.
Literatuur
Sylvia Mutinda, Fredrick M Mobegi, Brett Hale, Olivier Dayou, Elijah Ateka, Asela Wijeratne, Susann Wicke, Emily S Bellis, Steven Runo (2023) Resolving intergenotypic Striga resistance in sorghum, Journal of Experimental Botany, Volume 74, Issue 17, Pages 5294–5306, https://doi.org/10.1093/jxb/erad210
