Ontwrichtende orkanen
Lang was de gedachte dat planten bestoven door gespecialiseerde bestuivers een evolutionaire doodlopende weg riskeren. Nu laten een groep van internationale onderzoekers in New Pythologist zien dat dit niet zo hoeft te zijn.
Het Caribische eiland Dominica bevat een uitzondering op de regel dat planten op eilanden geen duidelijke gespecialiseerde bestuiver hebben. Namelijk twee Heliconia soorten die voornamelijk door de granaatkolibrie bezocht worden. De bloemen van de bewuste Heliconia soorten zijn zo gevormd dat er veel stuifmeelkorrels aan de snavel blijven plakken.
Maar soorten die erg van elkaar afhankelijk zijn, zoals sommige planten met gespecialiseerde bestuivers, riskeren uitsterving als een van de twee wegvalt. En laat dit nu net een groot risico zijn voor bewoners van eilanden geteisterd door orkanen. Met name zware orkanen kunnen nogal wat schade aanrichten.
Ook de ander bezoekende vogels bestoven de Heliconia planten
Zo ook orkaan Maria die Dominica in 2017 teisterde. Deze orkaan deed veel granaatkolibries de das om, 75% van de populatie overleed. De onderzoekers besloten te bestuderen wat het effect hiervan was op de Heliconia planten.
Waar voor de orkaan voornamelijk granaatkolibries de Heliconia planten bezochten, was dat na de orkaan anders. Naast granaatkolibries bleken ook andere vogels de planten te bezoeken. Andere kolibries, maar vooral het suikerdiefje. Die bleek nu opeens de meest frequente bezoeker. En al bleven de meeste stuifmeelkorrels aan de snavel van de granaatkolibrie plakken, ook de ander bezoekende vogels zorgde voor bestuiving van de Heliconia planten.
Eerdere studies die aangaven dat de granaatkolibrie de hoofdbestuiver van de bewuste Heliconia planten zijn dateren van ongeveer 20 jaar na de vorige grote verwoestende orkaan. Dit suggereert dat zolang er genoeg herstel tijd is de granaatkolibrie weer de hoofdbestuiver van de Heloconia planten kan worden. Maar dan moet er in de tussentijd geen orkaan langskomen.
Literatuur
Schrøder, T.S.O., Gonçalves, F., Vollstädt, M.G.R., Zhang, T., Jensen, R.D., Tarazona-Tubens, F.L., Kim, S., Galetti, M., Simmons, B.I., Kaiser-Bunbury, C.N., Temeles, E.J. and Dalsgaard, B. (2024), Hurricane-induced pollinator shifts in a tightly coadapted plant–hummingbird mutualism. New Phytol. https://doi.org/10.1111/nph.19938
Plant en Zo 